<?xml version="1.0" encoding="utf-8" standalone="yes"?><rss version="2.0" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"><channel><title>Pointers on kenji.blog</title><link>http://kenji.blog/id/tags/pointers/</link><description>Recent content in Pointers on kenji.blog</description><generator>Hugo -- gohugo.io</generator><language>id</language><copyright>kenjinote</copyright><lastBuildDate>Sat, 12 Sep 2026 04:00:00 +0900</lastBuildDate><atom:link href="http://kenji.blog/id/tags/pointers/index.xml" rel="self" type="application/rss+xml"/><item><title>Penjelasan tentang "Kepemilikan" dan "Peminjaman" di Rust dibandingkan dengan Pointer di C++</title><link>http://kenji.blog/id/p/rust-ownership-borrowing-cpp-pointer-comparison/</link><pubDate>Sat, 12 Sep 2026 04:00:00 +0900</pubDate><guid>http://kenji.blog/id/p/rust-ownership-borrowing-cpp-pointer-comparison/</guid><description>&lt;img src="http://kenji.blog/p/rust-ownership-borrowing-cpp-pointer-comparison/img/eyecatch.jpg" alt="Featured image of post Penjelasan tentang "Kepemilikan" dan "Peminjaman" di Rust dibandingkan dengan Pointer di C++" />&lt;p>Dalam pemrograman sistem modern, menyeimbangkan kinerja dan keamanan memori adalah tantangan abadi. C++ telah berkuasa sebagai raja di bidang ini selama bertahun-tahun, tetapi dalam beberapa tahun terakhir, posisinya mulai terancam oleh Rust. Fitur terbesar Rust terletak pada konsep &amp;ldquo;Kepemilikan&amp;rdquo; (Ownership) dan &amp;ldquo;Peminjaman&amp;rdquo; (Borrowing), yang menjamin keamanan memori pada saat kompilasi tanpa memiliki garbage collection (GC).&lt;/p>
&lt;p>Pada artikel ini, kita akan membandingkan secara rinci pointer C++ (pointer mentah, &lt;code>std::unique_ptr&lt;/code>, &lt;code>std::shared_ptr&lt;/code>) dan model kepemilikan Rust, serta menjelaskan secara menyeluruh bagaimana kompiler Rust (borrow checker) mencegah Use-After-Free (penggunaan setelah pembebasan) dan data race (perlombaan data), disertai dengan contoh kode dan diagram.&lt;/p>
&lt;h2 id="1-dasar-dasar-manajemen-memori-stack-dan-heap">1. Dasar-dasar Manajemen Memori: Stack dan Heap
&lt;/h2>&lt;p>Untuk memahami dasar-dasar manajemen memori, mari kita tinjau kembali bagaimana sebuah program menggunakan memori. Area memori secara umum dibagi menjadi &amp;ldquo;Stack&amp;rdquo; dan &amp;ldquo;Heap&amp;rdquo;.&lt;/p>
&lt;h3 id="stack">Stack
&lt;/h3>&lt;p>Ini adalah area di mana variabel lokal saat pemanggilan fungsi dan sejenisnya ditumpuk. Ini memiliki struktur LIFO (Last-In-First-Out) dan alokasi/de-alokasi memorinya sangat cepat. Hanya data yang ukurannya dapat ditentukan pada saat kompilasi yang ditempatkan di sini.&lt;/p>
&lt;h3 id="heap">Heap
&lt;/h3>&lt;p>Data yang ukurannya ditentukan secara dinamis pada saat runtime, atau data yang perlu bertahan melampaui ruang lingkup (scope) fungsi ditempatkan di sini. Data ini diakses melalui pointer (atau referensi).&lt;/p>
&lt;p>Dalam C++ atau Rust yang tidak memiliki garbage collection, biaya manajemen memori heap dapat dimodelkan dalam rumus matematika sebagai berikut. Misalkan jumlah total objek adalah $N$, waktu rata-rata yang diperlukan untuk alokasi adalah $T_{alloc}$, dan waktu rata-rata yang diperlukan untuk de-alokasi adalah $T_{dealloc}$, maka total biaya manajemen memori $C_{memory}$ adalah:&lt;/p>
$$ C_{memory} = \sum_{i=1}^{N} (T_{alloc, i} + T_{dealloc, i}) + O_{sync} $$
&lt;p>Di sini, $O_{sync}$ adalah overhead untuk kontrol eksklusif (seperti mutex atau operasi atomik) di bawah lingkungan multi-thread. Karena Rust menentukan waktu pembebasan memori pada saat kompilasi, penurunan throughput akibat garbage collection (Stop-The-World) pada saat runtime menjadi nol, sementara $T_{dealloc}$ dieksekusi pada waktu yang pasti dan aman.&lt;/p>
&lt;div class="mermaid">graph TD
A["Memori Program"] --> B["Stack (Cepat, Ukuran Tetap)"]
A --> C["Heap (Dinamis, Lebih Lambat)"]
B --> D["Variabel Lokal"]
B --> E["Pointer/Referensi"]
C --> F["Data yang Dialokasikan Secara Dinamis"]
E -.->|"Menunjuk ke"| F&lt;/div>
&lt;h2 id="2-pointer-c-pertukaran-antara-kebebasan-dan-bahaya">2. Pointer C++: Pertukaran antara Kebebasan dan Bahaya
&lt;/h2>&lt;p>Mari kita lihat evolusi manajemen memori di C++.&lt;/p>
&lt;h3 id="era-pointer-mentah-raw-pointers-dan-masalahnya">Era Pointer Mentah (Raw Pointers) dan Masalahnya
&lt;/h3>&lt;p>Pointer mentah (&lt;code>*&lt;/code>) yang diwarisi dari bahasa C menawarkan kebebasan tertinggi, tetapi pada saat yang sama menjadi sarang bagi bug serius seperti berikut.&lt;/p>
&lt;ul>
&lt;li>&lt;strong>Kebocoran Memori (Memory Leak)&lt;/strong>: Lupa menggunakan &lt;code>delete&lt;/code> pada memori yang dialokasikan dengan &lt;code>new&lt;/code>.&lt;/li>
&lt;li>&lt;strong>Dangling Pointer&lt;/strong>: Mengakses pointer setelah memorinya dibebaskan (setelah &lt;code>delete&lt;/code>).&lt;/li>
&lt;li>&lt;strong>Double Free&lt;/strong>: Menggunakan &lt;code>delete&lt;/code> dua kali pada area memori yang sama.&lt;/li>
&lt;/ul>
&lt;div class="highlight">&lt;div class="chroma">
&lt;table class="lntable">&lt;tr>&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code>&lt;span class="lnt"> 1
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 2
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 3
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 4
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 5
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 6
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 7
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 8
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 9
&lt;/span>&lt;span class="lnt">10
&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>
&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code class="language-cpp" data-lang="cpp">&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">// C++: Contoh masalah dengan pointer mentah
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="kt">void&lt;/span> &lt;span class="nf">rawPointerExample&lt;/span>&lt;span class="p">()&lt;/span> &lt;span class="p">{&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="kt">int&lt;/span>&lt;span class="o">*&lt;/span> &lt;span class="n">ptr&lt;/span> &lt;span class="o">=&lt;/span> &lt;span class="k">new&lt;/span> &lt;span class="kt">int&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="mi">10&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="c1">// ... beberapa proses ...
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="k">delete&lt;/span> &lt;span class="n">ptr&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="c1">// Mengakses kembali secara tidak sengaja (Use-After-Free / Dangling Pointer)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="c1">// Kompiler C++ tidak dapat membuat ini menjadi kesalahan kompilasi
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">cout&lt;/span> &lt;span class="o">&amp;lt;&amp;lt;&lt;/span> &lt;span class="o">*&lt;/span>&lt;span class="n">ptr&lt;/span> &lt;span class="o">&amp;lt;&amp;lt;&lt;/span> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">endl&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span> &lt;span class="c1">// Perilaku Tidak Terdefinisi (Undefined Behavior)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="p">}&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>&lt;/tr>&lt;/table>
&lt;/div>
&lt;/div>&lt;h3 id="kemunculan-raii-dan-smart-pointer-sejak-c11">Kemunculan RAII dan Smart Pointer (Sejak C++11)
&lt;/h3>&lt;p>Sejak C++11, smart pointer berdasarkan konsep RAII (Resource Acquisition Is Initialization) telah distandardisasi, dan penggunaan langsung pointer mentah sudah tidak disarankan.&lt;/p>
&lt;h4 id="stdunique_ptr">&lt;code>std::unique_ptr&lt;/code>
&lt;/h4>&lt;p>Ini adalah pointer yang mengekspresikan bahwa kepemilikannya tunggal. Memori secara otomatis dibebaskan saat keluar dari scope. Itu tidak dapat disalin, dan hanya kepemilikan yang dapat &amp;ldquo;dipindahkan&amp;rdquo; (move) (menggunakan &lt;code>std::move&lt;/code>).&lt;/p>
&lt;div class="highlight">&lt;div class="chroma">
&lt;table class="lntable">&lt;tr>&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code>&lt;span class="lnt"> 1
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 2
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 3
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 4
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 5
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 6
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 7
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 8
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 9
&lt;/span>&lt;span class="lnt">10
&lt;/span>&lt;span class="lnt">11
&lt;/span>&lt;span class="lnt">12
&lt;/span>&lt;span class="lnt">13
&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>
&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code class="language-cpp" data-lang="cpp">&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">// C++: std::unique_ptr
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="cp">#include&lt;/span> &lt;span class="cpf">&amp;lt;memory&amp;gt;&lt;/span>&lt;span class="cp">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="cp">#include&lt;/span> &lt;span class="cpf">&amp;lt;iostream&amp;gt;&lt;/span>&lt;span class="cp">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="cp">&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="kt">void&lt;/span> &lt;span class="nf">uniquePtrExample&lt;/span>&lt;span class="p">()&lt;/span> &lt;span class="p">{&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">unique_ptr&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;lt;&lt;/span>&lt;span class="kt">int&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;gt;&lt;/span> &lt;span class="n">p1&lt;/span> &lt;span class="o">=&lt;/span> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">make_unique&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;lt;&lt;/span>&lt;span class="kt">int&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;gt;&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="mi">42&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="c1">// std::unique_ptr&amp;lt;int&amp;gt; p2 = p1; // Kesalahan kompilasi (tidak dapat disalin)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">unique_ptr&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;lt;&lt;/span>&lt;span class="kt">int&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;gt;&lt;/span> &lt;span class="n">p3&lt;/span> &lt;span class="o">=&lt;/span> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">move&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="n">p1&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span> &lt;span class="c1">// Perpindahan kepemilikan
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="c1">// Kelemahan C++: p1 menjadi nullptr setelah pemindahan, tetapi aksesnya sendiri dapat dikompilasi
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="c1">// Ini akan menyebabkan crash saat runtime (segmentation fault)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="c1">// std::cout &amp;lt;&amp;lt; *p1 &amp;lt;&amp;lt; std::endl;
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="p">}&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>&lt;/tr>&lt;/table>
&lt;/div>
&lt;/div>&lt;h4 id="stdshared_ptr">&lt;code>std::shared_ptr&lt;/code>
&lt;/h4>&lt;p>Ini adalah pointer yang memungkinkan beberapa pointer untuk berbagi objek yang sama. Ia menggunakan penghitungan referensi (Reference Counting), dan membebaskan memori ketika hitungannya mencapai 0. Karena operasi penambahan/pengurangan atomik diperlukan, ini menyebabkan sedikit overhead kinerja (setara dengan $O_{sync}$ yang disebutkan sebelumnya).&lt;/p>
&lt;h2 id="3-kepemilikan-ownership-rust-perubahan-paradigma">3. Kepemilikan (Ownership) Rust: Perubahan Paradigma
&lt;/h2>&lt;p>Rust menjadikan konsep &lt;code>std::unique_ptr&lt;/code> dari C++ sebagai inti dari spesifikasi bahasanya, dan memiliki &amp;ldquo;model kepemilikan&amp;rdquo; yang bahkan lebih ketat.&lt;/p>
&lt;h3 id="3-aturan-kepemilikan">3 Aturan Kepemilikan
&lt;/h3>&lt;p>Sistem kepemilikan Rust didasarkan pada tiga aturan yang sangat sederhana berikut:&lt;/p>
&lt;ol>
&lt;li>&lt;strong>Setiap nilai dalam Rust memiliki variabel yang disebut pemiliknya (owner).&lt;/strong>&lt;/li>
&lt;li>&lt;strong>Hanya boleh ada satu pemilik pada satu waktu.&lt;/strong>&lt;/li>
&lt;li>&lt;strong>Ketika pemilik keluar dari scope, nilai tersebut akan dibuang.&lt;/strong>&lt;/li>
&lt;/ol>
&lt;p>Di Rust, sumber daya &amp;ldquo;dipindahkan&amp;rdquo; secara default. Bahkan tanpa menyebutkan &lt;code>std::move&lt;/code> secara eksplisit seperti di C++, operasi penugasan memindahkan kepemilikan.&lt;/p>
&lt;div class="highlight">&lt;div class="chroma">
&lt;table class="lntable">&lt;tr>&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code>&lt;span class="lnt">1
&lt;/span>&lt;span class="lnt">2
&lt;/span>&lt;span class="lnt">3
&lt;/span>&lt;span class="lnt">4
&lt;/span>&lt;span class="lnt">5
&lt;/span>&lt;span class="lnt">6
&lt;/span>&lt;span class="lnt">7
&lt;/span>&lt;span class="lnt">8
&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>
&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code class="language-rust" data-lang="rust">&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">// Rust: Perpindahan kepemilikan (Move)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="k">fn&lt;/span> &lt;span class="nf">main&lt;/span>&lt;span class="p">()&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">s1&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="nb">String&lt;/span>::&lt;span class="n">from&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="s">&amp;#34;hello&amp;#34;&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Data yang dialokasikan di heap
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">s2&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">s1&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Kepemilikan berpindah (move) dari s1 ke s2
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Perbedaan terbesar dengan C++: Akses ke variabel setelah perpindahan menjadi &amp;#34;kesalahan kompilasi&amp;#34;!
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// println!(&amp;#34;{}, world!&amp;#34;, s1); // Kesalahan kompilasi: value borrowed here after move
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="p">}&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>&lt;/tr>&lt;/table>
&lt;/div>
&lt;/div>&lt;p>Fungsi &amp;ldquo;membuat variabel yang dipindahkan tidak dapat diakses pada saat kompilasi&amp;rdquo; ini adalah salah satu alasan mengapa Rust lebih aman daripada &lt;code>std::unique_ptr&lt;/code> di C++.&lt;/p>
&lt;div class="mermaid">sequenceDiagram
participant S1 as "Variabel s1"
participant Heap as "Memori Heap ('hello')"
participant S2 as "Variabel s2"
S1->>Heap: "Mengalokasikan &amp; Memiliki"
Note over S1,S2: "let s2 = s1;"
S1--xHeap: "Kehilangan Kepemilikan (Tidak Valid)"
S2->>Heap: "Mengambil Kepemilikan"&lt;/div>
&lt;h2 id="4-peminjaman-borrowing-dan-referensi">4. Peminjaman (Borrowing) dan Referensi
&lt;/h2>&lt;p>Jika kepemilikan selalu dipindahkan, kita harus mengembalikan kepemilikan setiap kali kita meneruskan nilai ke suatu fungsi, yang mana itu sangat tidak nyaman. Di sinilah &amp;ldquo;Peminjaman&amp;rdquo; (Borrowing) berperan. Ini setara dengan pointer atau referensi dalam C++.&lt;/p>
&lt;p>Ada dua jenis peminjaman di Rust:&lt;/p>
&lt;ul>
&lt;li>&lt;strong>Referensi Imutabel (Immutable Reference)&lt;/strong>: &lt;code>&amp;amp;T&lt;/code> (Mirip dengan &lt;code>const T&amp;amp;&lt;/code> dalam C++)&lt;/li>
&lt;li>&lt;strong>Referensi Mutabel (Mutable Reference)&lt;/strong>: &lt;code>&amp;amp;mut T&lt;/code> (Mirip dengan &lt;code>T&amp;amp;&lt;/code> dalam C++)&lt;/li>
&lt;/ul>
&lt;h3 id="aturan-kejam-dari-borrow-checker">Aturan Kejam dari Borrow Checker
&lt;/h3>&lt;p>Kompiler Rust memiliki mekanisme bawaan bernama &amp;ldquo;borrow checker&amp;rdquo; yang memvalidasi kebenaran referensi. Borrow checker memaksakan aturan ketat berikut:&lt;/p>
&lt;blockquote>
&lt;p>Dalam suatu scope tertentu, hanya salah satu dari berikut ini yang dapat ada:&lt;/p>
&lt;ul>
&lt;li>&lt;strong>Satu referensi mutabel (&lt;code>&amp;amp;mut T&lt;/code>)&lt;/strong>&lt;/li>
&lt;li>&lt;strong>Beberapa referensi imutabel (&lt;code>&amp;amp;T&lt;/code>)&lt;/strong>&lt;/li>
&lt;/ul>
&lt;/blockquote>
&lt;p>Ini disebut sebagai prinsip &lt;strong>&amp;ldquo;Multiple Readers XOR Single Writer (MRSW)&amp;rdquo;&lt;/strong>. Ini dapat diekspresikan dengan matematika XOR (Exclusive OR). Untuk status $S$, jumlah referensi imutabel $N_r$ dan jumlah referensi mutabel $N_w$ harus memenuhi batasan berikut:&lt;/p>
$$ (N_r \ge 0 \land N_w = 0) \oplus (N_r = 0 \land N_w = 1) $$
&lt;p>Melalui aturan ini, &lt;strong>data race sepenuhnya dihilangkan pada saat kompilasi&lt;/strong>. Data race terjadi ketika: (1) dua atau lebih pointer mengakses data yang sama secara bersamaan, (2) setidaknya satu darinya melakukan penulisan, dan (3) tidak ada mekanisme sinkronisasi. Rust mencegah data race agar tidak terjadi dengan menghancurkan kondisi (2) pada saat kompilasi.&lt;/p>
&lt;div class="highlight">&lt;div class="chroma">
&lt;table class="lntable">&lt;tr>&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code>&lt;span class="lnt"> 1
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 2
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 3
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 4
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 5
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 6
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 7
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 8
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 9
&lt;/span>&lt;span class="lnt">10
&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>
&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code class="language-rust" data-lang="rust">&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">// Rust: Kesalahan kompilasi karena pelanggaran aturan peminjaman
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="k">fn&lt;/span> &lt;span class="nf">main&lt;/span>&lt;span class="p">()&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="k">mut&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">s&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="nb">String&lt;/span>::&lt;span class="n">from&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="s">&amp;#34;hello&amp;#34;&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">r1&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">&amp;amp;&lt;/span>&lt;span class="n">s&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Peminjaman imutabel (OK)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">r2&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">&amp;amp;&lt;/span>&lt;span class="n">s&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Peminjaman imutabel (OK)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// let r3 = &amp;amp;mut s; // Error! Tidak dapat membuat peminjaman mutabel jika ada peminjaman imutabel
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="fm">println!&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="s">&amp;#34;&lt;/span>&lt;span class="si">{}&lt;/span>&lt;span class="s">, &lt;/span>&lt;span class="si">{}&lt;/span>&lt;span class="s">&amp;#34;&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">r1&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">r2&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">&lt;/span>&lt;span class="p">}&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>&lt;/tr>&lt;/table>
&lt;/div>
&lt;/div>&lt;h2 id="5-mencegah-inisialisasi-iterator-yang-tidak-valid-iterator-invalidation">5. Mencegah Inisialisasi Iterator yang Tidak Valid (Iterator Invalidation)
&lt;/h2>&lt;p>Sebagai contoh konkret di mana kekuatan borrow checker paling terlihat, mari kita lihat bug klasik yang disebut &amp;ldquo;pembatalan iterator&amp;rdquo; (iterator invalidation).&lt;/p>
&lt;h3 id="iterator-invalidation-di-c-crash-saat-runtime">Iterator Invalidation di C++ (Crash saat Runtime)
&lt;/h3>&lt;p>Jika kita memodifikasi &lt;code>std::vector&lt;/code> dalam C++ di dalam loop, memori di belakangnya dapat dialokasikan ulang (Reallocation), mengubah referensi menjadi dangling pointer.&lt;/p>
&lt;div class="highlight">&lt;div class="chroma">
&lt;table class="lntable">&lt;tr>&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code>&lt;span class="lnt"> 1
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 2
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 3
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 4
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 5
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 6
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 7
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 8
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 9
&lt;/span>&lt;span class="lnt">10
&lt;/span>&lt;span class="lnt">11
&lt;/span>&lt;span class="lnt">12
&lt;/span>&lt;span class="lnt">13
&lt;/span>&lt;span class="lnt">14
&lt;/span>&lt;span class="lnt">15
&lt;/span>&lt;span class="lnt">16
&lt;/span>&lt;span class="lnt">17
&lt;/span>&lt;span class="lnt">18
&lt;/span>&lt;span class="lnt">19
&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>
&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code class="language-cpp" data-lang="cpp">&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">// C++: Bug invalidasi iterator
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="cp">#include&lt;/span> &lt;span class="cpf">&amp;lt;iostream&amp;gt;&lt;/span>&lt;span class="cp">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="cp">#include&lt;/span> &lt;span class="cpf">&amp;lt;vector&amp;gt;&lt;/span>&lt;span class="cp">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="cp">&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="kt">int&lt;/span> &lt;span class="nf">main&lt;/span>&lt;span class="p">()&lt;/span> &lt;span class="p">{&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">vector&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;lt;&lt;/span>&lt;span class="kt">int&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;gt;&lt;/span> &lt;span class="n">v&lt;/span> &lt;span class="o">=&lt;/span> &lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="mi">1&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span> &lt;span class="mi">2&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span> &lt;span class="mi">3&lt;/span>&lt;span class="p">};&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="c1">// Mendapatkan referensi ke elemen vektor
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="kt">int&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;amp;&lt;/span> &lt;span class="n">first&lt;/span> &lt;span class="o">=&lt;/span> &lt;span class="n">v&lt;/span>&lt;span class="p">[&lt;/span>&lt;span class="mi">0&lt;/span>&lt;span class="p">];&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="c1">// Menambahkan elemen (Jika kapasitas tidak cukup di sini, area memori baru akan dialokasikan,
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="c1">// dan area lama mungkin dibuang)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="n">v&lt;/span>&lt;span class="p">.&lt;/span>&lt;span class="n">push_back&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="mi">4&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="c1">// first mungkin menunjuk ke memori yang sudah dibebaskan! (Perilaku Tidak Terdefinisi)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">cout&lt;/span> &lt;span class="o">&amp;lt;&amp;lt;&lt;/span> &lt;span class="s">&amp;#34;The first element is: &amp;#34;&lt;/span> &lt;span class="o">&amp;lt;&amp;lt;&lt;/span> &lt;span class="n">first&lt;/span> &lt;span class="o">&amp;lt;&amp;lt;&lt;/span> &lt;span class="n">std&lt;/span>&lt;span class="o">::&lt;/span>&lt;span class="n">endl&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl"> &lt;span class="k">return&lt;/span> &lt;span class="mi">0&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="p">}&lt;/span>
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>&lt;/tr>&lt;/table>
&lt;/div>
&lt;/div>&lt;h3 id="pertahanan-saat-kompilasi-oleh-rust">Pertahanan saat Kompilasi oleh Rust
&lt;/h3>&lt;p>Mari kita tulis logika yang sama persis di Rust.&lt;/p>
&lt;div class="highlight">&lt;div class="chroma">
&lt;table class="lntable">&lt;tr>&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code>&lt;span class="lnt"> 1
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 2
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 3
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 4
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 5
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 6
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 7
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 8
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 9
&lt;/span>&lt;span class="lnt">10
&lt;/span>&lt;span class="lnt">11
&lt;/span>&lt;span class="lnt">12
&lt;/span>&lt;span class="lnt">13
&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>
&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code class="language-rust" data-lang="rust">&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">// Rust: Mencegah invalidasi iterator pada saat kompilasi
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="k">fn&lt;/span> &lt;span class="nf">main&lt;/span>&lt;span class="p">()&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="k">mut&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">v&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="fm">vec!&lt;/span>&lt;span class="p">[&lt;/span>&lt;span class="mi">1&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="mi">2&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="mi">3&lt;/span>&lt;span class="p">];&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Mendapatkan referensi imutabel (Peminjaman dimulai)
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">first&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">&amp;amp;&lt;/span>&lt;span class="n">v&lt;/span>&lt;span class="p">[&lt;/span>&lt;span class="mi">0&lt;/span>&lt;span class="p">];&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Error! Selama `first` meminjam `v` secara imutabel,
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// peminjaman mutabel yang diperlukan untuk `v.push` tidak dapat dilakukan.
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// v.push(4);
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="fm">println!&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="s">&amp;#34;The first element is: &lt;/span>&lt;span class="si">{}&lt;/span>&lt;span class="s">&amp;#34;&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">first&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">&lt;/span>&lt;span class="p">}&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>&lt;/tr>&lt;/table>
&lt;/div>
&lt;/div>&lt;p>Seperti ini, di Rust, &amp;ldquo;mengubah suatu nilai (meminjam mutabel) saat nilai tersebut sedang dibaca (dipinjam imutabel)&amp;rdquo; dilarang pada tingkat kompiler, sehingga bug fatal seperti Use-After-Free atau pembatalan iterator pasti ditangkap pada saat kompilasi.&lt;/p>
&lt;div class="mermaid">graph LR
A["Variabel v (Pemilik)"] --> B["Array Heap [1, 2, 3]"]
C["Referensi 'first' (&amp;v[0])"] -.->|"Peminjaman Imutabel"| B
A -->|X "Peminjaman Mutabel Ditolak!"| D["v.push(4)"]
style C stroke:#00FF00,stroke-width:2px
style D stroke:#FF0000,stroke-width:2px&lt;/div>
&lt;h2 id="6-kepemilikan-bersama-di-rust-rc-dan-arc">6. Kepemilikan Bersama di Rust: &lt;code>Rc&lt;/code> dan &lt;code>Arc&lt;/code>
&lt;/h2>&lt;p>Kepemilikan bersama yang setara dengan &lt;code>std::shared_ptr&lt;/code> di C++ juga tersedia di Rust, namun tipenya dipisahkan dengan jelas untuk thread tunggal dan multi-thread.&lt;/p>
&lt;h3 id="untuk-thread-tunggal-rct-reference-counted">Untuk Thread Tunggal: &lt;code>Rc&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code> (Reference Counted)
&lt;/h3>&lt;p>&lt;code>Rc&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code> adalah smart pointer penghitung referensi yang tidak thread-safe. Ia sangat cepat di dalam satu thread tunggal karena menambah dan mengurangi hitungan tanpa menggunakan instruksi atomik. Namun, jika Anda mencoba mengirimnya ke thread lain, itu akan menyebabkan kesalahan kompilasi (karena tidak mengimplementasikan trait &lt;code>Send&lt;/code>).&lt;/p>
&lt;h3 id="untuk-multi-thread-arct-atomic-reference-counted">Untuk Multi-thread: &lt;code>Arc&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code> (Atomic Reference Counted)
&lt;/h3>&lt;p>Saat berbagi antar thread, kita menggunakan &lt;code>Arc&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code> yang melakukan penambahan dan pengurangan secara atomik. Biayanya setara dengan &lt;code>std::shared_ptr&lt;/code> di C++.&lt;/p>
&lt;p>Lebih jauh lagi, di C++, jika Anda melakukan penulisan secara bersamaan dari beberapa thread ke variabel yang dibagikan dengan &lt;code>std::shared_ptr&lt;/code>, data race akan terjadi. Untuk mencegah hal ini, Anda harus menggunakan &lt;code>std::mutex&lt;/code> dengan benar secara manual.&lt;/p>
&lt;p>Di sisi lain, dalam Rust, &lt;strong>data di dalam tidak dapat diubah&lt;/strong> hanya dengan &lt;code>Arc&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code> saja. Jika perubahan diperlukan, ia harus digabungkan dengan &lt;code>Mutex&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code>, yang merupakan sebuah mutex.&lt;/p>
&lt;div class="highlight">&lt;div class="chroma">
&lt;table class="lntable">&lt;tr>&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code>&lt;span class="lnt"> 1
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 2
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 3
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 4
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 5
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 6
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 7
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 8
&lt;/span>&lt;span class="lnt"> 9
&lt;/span>&lt;span class="lnt">10
&lt;/span>&lt;span class="lnt">11
&lt;/span>&lt;span class="lnt">12
&lt;/span>&lt;span class="lnt">13
&lt;/span>&lt;span class="lnt">14
&lt;/span>&lt;span class="lnt">15
&lt;/span>&lt;span class="lnt">16
&lt;/span>&lt;span class="lnt">17
&lt;/span>&lt;span class="lnt">18
&lt;/span>&lt;span class="lnt">19
&lt;/span>&lt;span class="lnt">20
&lt;/span>&lt;span class="lnt">21
&lt;/span>&lt;span class="lnt">22
&lt;/span>&lt;span class="lnt">23
&lt;/span>&lt;span class="lnt">24
&lt;/span>&lt;span class="lnt">25
&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>
&lt;td class="lntd">
&lt;pre tabindex="0" class="chroma">&lt;code class="language-rust" data-lang="rust">&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="k">use&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">std&lt;/span>::&lt;span class="n">sync&lt;/span>::&lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="n">Arc&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">Mutex&lt;/span>&lt;span class="p">};&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">&lt;/span>&lt;span class="k">use&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">std&lt;/span>::&lt;span class="n">thread&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">&lt;/span>&lt;span class="k">fn&lt;/span> &lt;span class="nf">main&lt;/span>&lt;span class="p">()&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Kombinasi dari pembagian thread-safe dan kontrol eksklusif
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Mirip dengan std::shared_ptr&amp;lt;std::mutex&amp;gt; di C++, tetapi Mutex membungkus data
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">counter&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">Arc&lt;/span>::&lt;span class="n">new&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="n">Mutex&lt;/span>::&lt;span class="n">new&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="mi">0&lt;/span>&lt;span class="p">));&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="k">mut&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">handles&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="fm">vec!&lt;/span>&lt;span class="p">[];&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="k">for&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">_&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="k">in&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="mi">0&lt;/span>&lt;span class="o">..&lt;/span>&lt;span class="mi">10&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">counter_clone&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">Arc&lt;/span>::&lt;span class="n">clone&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="o">&amp;amp;&lt;/span>&lt;span class="n">counter&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">handle&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">thread&lt;/span>::&lt;span class="n">spawn&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="k">move&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">||&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Referensi mutabel internal (&amp;amp;mut i32) hanya dapat diperoleh dengan memanggil lock()
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="kd">let&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="k">mut&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">num&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">counter_clone&lt;/span>&lt;span class="p">.&lt;/span>&lt;span class="n">lock&lt;/span>&lt;span class="p">().&lt;/span>&lt;span class="n">unwrap&lt;/span>&lt;span class="p">();&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">*&lt;/span>&lt;span class="n">num&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">+=&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="mi">1&lt;/span>&lt;span class="p">;&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">});&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="c1">// Pembebasan kunci secara otomatis dilakukan oleh RAII saat keluar dari scope
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="c1">&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">handles&lt;/span>&lt;span class="p">.&lt;/span>&lt;span class="n">push&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="n">handle&lt;/span>&lt;span class="p">);&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">}&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="k">for&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">handle&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="k">in&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">handles&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">{&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="n">handle&lt;/span>&lt;span class="p">.&lt;/span>&lt;span class="n">join&lt;/span>&lt;span class="p">().&lt;/span>&lt;span class="n">unwrap&lt;/span>&lt;span class="p">();&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="p">}&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="fm">println!&lt;/span>&lt;span class="p">(&lt;/span>&lt;span class="s">&amp;#34;Result: &lt;/span>&lt;span class="si">{}&lt;/span>&lt;span class="s">&amp;#34;&lt;/span>&lt;span class="p">,&lt;/span>&lt;span class="w"> &lt;/span>&lt;span class="o">*&lt;/span>&lt;span class="n">counter&lt;/span>&lt;span class="p">.&lt;/span>&lt;span class="n">lock&lt;/span>&lt;span class="p">().&lt;/span>&lt;span class="n">unwrap&lt;/span>&lt;span class="p">());&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;span class="line">&lt;span class="cl">&lt;span class="w">&lt;/span>&lt;span class="p">}&lt;/span>&lt;span class="w">
&lt;/span>&lt;/span>&lt;/span>&lt;/code>&lt;/pre>&lt;/td>&lt;/tr>&lt;/table>
&lt;/div>
&lt;/div>&lt;p>Yang perlu diperhatikan adalah &lt;code>Mutex&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code> di Rust bukan sekadar mekanisme penguncian, tetapi &lt;strong>&amp;ldquo;membungkus data yang harus dilindungi sebagai sebuah tipe&amp;rdquo;&lt;/strong>. Dengan ini, kesalahan seperti &amp;ldquo;mengakses data karena lupa mengambil kunci&amp;rdquo; dapat sepenuhnya dicegah pada tingkat kompilasi. Sistem dirancang sedemikian rupa sehingga hak akses (referensi) ke data di dalamnya tidak dapat diperoleh kecuali kunci (&lt;code>lock()&lt;/code>) telah didapatkan.&lt;/p>
&lt;h2 id="kesimpulan-pemeriksaan-sebelumnya-oleh-kompiler-atau-tanggung-jawab-sendiri-oleh-pengembang">Kesimpulan: &amp;ldquo;Pemeriksaan Sebelumnya&amp;rdquo; oleh Kompiler, atau &amp;ldquo;Tanggung Jawab Sendiri&amp;rdquo; oleh Pengembang?
&lt;/h2>&lt;p>Pointer dan smart pointer C++ menawarkan kontrol tingkat tinggi dan kinerja kepada para pengembang, tetapi penggunaannya yang benar bergantung pada disiplin pengembang. Meskipun C++ menjadi jauh lebih aman dengan diperkenalkannya RAII dan &lt;code>std::unique_ptr&lt;/code>, &amp;ldquo;perilaku tidak terdefinisi&amp;rdquo; seperti akses setelah perpindahan atau pembatalan iterator masih tidak dapat dicegah sepenuhnya pada tingkat bahasa.&lt;/p>
&lt;p>Di sisi lain, Rust mendeteksi kesalahan-kesalahan ini &lt;strong>pada saat kompilasi&lt;/strong> dan bukan saat runtime, dengan memasukkan aturan Kepemilikan (Ownership) dan Peminjaman (Borrowing) ke dalam kompiler. Jaminan kuat bahwa &amp;ldquo;jika dapat dikompilasi, maka memori aman&amp;rdquo; adalah alasan terbesar mengapa Rust dengan cepat mendapatkan dukungan dalam pemrograman sistem.&lt;/p>
&lt;p>Bertarung dengan borrow checker Rust (Fight the borrow checker) adalah rintangan besar bagi pemula, namun itu hanya kompiler yang dengan ketat mengambil alih perhitungan kompleks tentang &amp;ldquo;melacak masa pakai pointer&amp;rdquo; yang awalnya dilakukan di kepala oleh pemrogram C++.&lt;/p>
&lt;p>Mempelajari Rust setelah memahami kebebasan dan bahaya pointer C++ akan membantu Anda untuk lebih memahami secara mendalam filosofi &amp;ldquo;mengapa dirancang seperti ini&amp;rdquo; di balik model kepemilikan.&lt;/p>
&lt;hr>
&lt;p>&lt;em>Artikel ini adalah studi perbandingan metode manajemen memori di C++ dan Rust. Kami harap ini berfungsi sebagai referensi untuk memilih bahasa yang tepat berdasarkan persyaratan masing-masing proyek.&lt;/em>&lt;/p></description></item></channel></rss>